سلسله جلسات تاریخ ایران و اسلام قسمت چهارم

این بخش به این ادعا پرداخت که تمدن باشکوه ایران قبل از اسلام توسط حمله‌ها و کتاب‌سوزی‌ها از بین رفته و به همین دلیل اثری از آن در بین مردم نیست.

اما گفته شد که این ادعا مدرک تاریخی محکمی ندارد و از بین رفتن آثار ممکن است دلایل دیگری داشته باشد. مثلاً در آن دوره کاغذ بین مردم رایج نبوده، خط ایرانی اشکالات زیادی داشته و مناسب علم نبوده و حتی تقویم و تاریخ واحدی هم وجود نداشته. حتی در هنر و معماری هم در مقایسه با جاهای دیگر مثل یونان یا مصر، ضعف‌هایی مشاهده می‌شود؛ مثلاً پلی که با کمک اسیران رومی ساخته شده یا تخت جمشید که نیمه‌کاره مانده است. دلیل اصلی این وضعیت، نظام طبقاتی بسیار شدید بوده که علم و دانش را فقط در انحصار اشراف و دربار نگه می‌داشته و مردم عادی دسترسی به آن نداشته‌اند. علم به مانند کالای لوکسی بوده که عموم مردم از آن محروم بوده‌اند. به همین دلیل، احتمالاً قانون یا سیستمی وجود داشته که جلوی پخش شدن علم را می‌گرفته است.

سوال اول: چطور ممکن است یک تمدن بزرگ و عمومی وجود داشته باشد، اما مردم عادی آن دوره به ابزارهای اولیه مثل کاغذ یا خط مناسب دسترسی نداشته باشند؟

سوال دوم: نظام طبقاتی سنگین ساسانی چطور دسترسی مردم به علم را محدود کرده و چه نقشی در کمبود آثار علمی از آن دوران داشته؟

قسمت های دیگر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *